اسطبل زیر زمینی
این زاغه ها در زمانهای گذشته از اهمیت واعتبار خاصی برخوردار بود . اما اکنون این مکانها مورد استفاده قرار نمیگیرد و نسل جوان امروز نه تنها از اهمیت آن مکان هامطلع نیست بلکه از وجود آنها در گذشته بی اطلاع میباشد . لذا ما سعی داریم تا با این نوشته تصویری از آن در ذهن جوانان بوجود آوریم تا با نوع زندگی گذشتگان مطلع باشند .با تحقیقاتی که ما انجام داده ایم تعداد یازده زاغه را شناسایی کرده ایم . همه این زاغه ها محل نگهداری گوسفندان در فصل زمستان بوده است . با توجه به عدم مشکل زمین وبودن فضای کافی و مشکل بودن کندن این زاغه ها که واقعا کاری سخت و طاقت فرسا برای مردم بوده میتوان این نتیجه را گرفت که روی آوردن مردم به این گونه مکانها دو دلیل عمده داشته است.
۱-برودت زیاد در فصل زمستان .چون بیشتر دامها از بزها بودند وبز در سرما آسیب پذیر است زاغه
پوشش خوبی در زمستان بوده است .
۲- امنیت در برابر سارقان شب .سرقت دام در گذشته پدیده متداول بود . عده ای که به علت فقر کارشان سرقت بود ومعمولا راحت ترین کالای سرقت که در همه خانه ها وجود داشت گوسفند بود به این کار دست میزدند . زاغه مکان امنی برای نگهداری گوسفندان بود . هم مکان استتار بود هم برای سارق خارج کردن گوسفندا ن کاری دشوار تر در نتیجه مردم برای اینکه گوسفندان از معرض خطر دور باشند
باهمه سختی و مشقت به ایجاد زاغه مبادرت می ورزیدند.
زاغه ها معمولا درابتدا با شیب ۴۵درجه شروع میشد وپس از رسیدن به عمق ۴تا ۵ متری در سطح افق مستقیم به ارتفاع ۲متری و گاهی ۲.۵ متری امتداد داشت طول زاغه ها به یک اندازه نبود و بستگی به تعداد گوسفندا ن صاحب زاغه داشت اما عرض زاغه اکثرا مثل هم بود یعنی سه متر عرض داشت سقف زاغه ها بصورت قوسی شکل بود . تقریبا یک تونل زیر زمینی با عرض سه متر و ارتفاع دو تا دو و نیم و طول ده تا سی متر را بوجود میآورد. وتونل های فرعی به تناسب هر زاغه برای نگهداری بره و بزغاله ها ایجاد میکردند . این زاغه ها فاقد نور بود لذا گوسفندان در قصل بهار که بیرون میامدندتعدادی بینایی خود را از دست میدادند. برای خوردن آذوغه در طرفین زاغه ها البته به طول آخور های علوفه تعبیه میشد .این زاغه ها در زمستانهای سرد آنقدر گرم بود که اگر کسی درب چوبی آن را باز میکرد بخار گرمای آن به بیرون فوران میکرد بدون اینکه از وسیله گرمایی استفاده شده باشد سطح اشغال زاغه ها فقط مساحت کوچک پشت بام آن بود که با سطح محوطه حیاط فقط سی تا چهل سانتی متر اختلاف داشت بقیه مساحت آن در زیر زمین بود . در واقع این زاغه ها مانند پناهگاههای زمان جنگ بود .گاهی اوقات از بعضی زاغه ها چند خانوار بصورت مشترک استفاده میکردند .زاغه هایی که ما توانستیم شناسایی کنیم وخودمان شاهد فعالیت آنها بوده بودیم عبارتند از :۱- زاغه مرحوم محرمعلی احمد خانی از دامداران معروف واز اهالی طالقان مقیم انجیلاق بود این زاغه از بزرگترین زاغه ها ودر شمال انجیلاق واقع شده بود درحال حاضر متروکه ودر روی آن خانه مسکونی ساخته شده است .۲- زاغه کربلایی عبدی در محوطه برج عبدی واقع شده بود .۳-زاغه حاج ذوالفقار اکبری ۴- زاغه احمد علی اکبری ۵- زاغه حاج رضاقلی احمدی ۶-زاغه علی قلی احمدی ۷- زاغه برجعلی احمدی ۸- زاغه موسی مافی ۹- زاغه بهار حمزه پور
۱۰- زاغه حاج تیمور حمزه پور ۱۱-زاغه حاج ولی ا.. قربانی ۱۲-زاغه حاج حسن قربانی

امیر احمدی.